Dag tot dag in Cambodja

Start in Cambodja: Phnom Penh en de verschrikkingen van de Rode Khmer
14 januari 2009

Na een nachtrust en een mooie ochtend zag de dag er meteen anders uit dan de vervelende avond ervoor. Ik was nogal verkouden en had erg keelpijn en de rit van het vliegveld naar het hotel duurde erg lang. Vanochtend ben ik opgehaald door de gids en zijn chauffeur voor een tour door de Killing fields en het museum. Na alle verschrikkingen te hebben gezien en gehoord kijk ik met andere ogen naar Phnom Penh. Van niets, maar dan ook helemaal niets proberen ze weer alles op te bouwen. De stalletjes en alle andere oude dingen die wij in Nederland als armoede en vies zien, is zoveel meer dan er in en na de jaren van het Rode Khmer bewind (1975-1979) van Pol Pot was. De verschrikkingen en het leed dat deze mensen hebben meegemaakt en het dal waaruit dit land economisch uit heeft moeten klimmen is ongeloolijk. Miljoenen mensen zijn omgekomen door honger, martelingen en ziektes. Met name de stedelingen, intellectuele en andere opgeleide mensen werden geëxecuteerd. Ik heb de massagraven gezien en de verhalen erachter gehoord en daar wordt je niet blij van. Het leed dat mensen elkaar kunnen aandoen. Niet alleen werden mensen geslagen en geschopt, ze werden echt vreselijk gemarteld en leefden in constante staat van angst. Ook kinderen en babies; die sloegen ze met hun hoofd tegen de boom dood of gooide ze omhoog en schoten ze dan in de lucht dood. Voor de ogen van de moeder, die daarna werd gedood. Met een klap op het hoofd werden ze het massagraf ingegooid; of ze nu wel of niet dood waren, maakte niet uit, want uiteindelijk gooide ze er een of ander chemisch middel in waardoor de mensen toch wel dood gingen. Om het geschreeuw en gejammer tegen te gaan, hadden ze een soort van ‘radio’ – bij de massagraven bonden ze mensen aan bomen en begonnen ze dan te slaan; deze mensen begonnen te schreeuwen waardoor je het gejammer van de mensen in de graven niet meer hoorde. Een van de gevangen in de gevangenis bleef leven, omdat hij de martelingen op doek schilderde; dat was zijn taak. Je ziet dus ook echt hoe mensen werden gemarteld. De mensen die niet in de gevangenis zaten werkten op het land buiten de stad; van ‘s morgens tot ‘s avonds moesten ze werken en kregen dan een kopje rijst per dag. Door bladeren ermee te vermengen kregen ze nog wat meer binnen en door de kikkers of vissen die ze tijdens hun werk in het water tegenkwamen rauw op te eten, hadden ze ook weer wat te eten. Voor meer info over het regime en de periode is er genoeg op internet te vinden.

Na de Killing Fields ben ik afgezet bij het nationaal museum. Heel mooi gebouw en een hele mooie tuin. De beelden die er in stonden waren ook erg mooi. Darna heb ik nog wat gegeten in een restaurant en heb gezellig met een australisch stel gekletst. We waren het er wel over eens dat Maleisie toch wel veiliger is en ‘voelt’. De man zei ook dat het oorlogsverleden van deze mensen niet te onderschatten is en dat de tijd die het land nodig heeft heel lang is. Morgen ga ik naar Siem Reap, dus ben benieuwd hoe het daar is. Phnom Penh heeft niet zoveel voor toeristen; zij gaan allemaal naar Siem Reap waar Angkor Wat is.

Ik vind het verkeer best eng, vooral om over te steken. Drukke straten, auto’s en brommers rijden door elkaar. Misschien net de delen waar ik telkens liep… Het maakt het voor mij niet prettig om de stad te ‘onderzoeken’. Wat wel weer heel aardig was, was dat ik op een gegeven moment werd geholpen door iemand op een brommer. Hij stopte en heeft mij naar de overkant geleid.

Morgen word ik om half 7 ‘s ochtends al opgehaald en ga dan met de boot over de Tonle Sap richting Siem Reap.

Op naar Siem Reap
15 januari 2009

Vanochtend vroeg ben ik met de taxi naar de haven gebracht en met de boot richting Siem Reap vertrokken. De bootrit duurde 5,5 uur. Best een fijne tocht, gezien het feit dat er onderweg veel te zien is en ik af en toe deed ik een dutje. Aangekomen in Siem Reap stonden de taxi en trishaw chauffeurs al klaar om je naar het centrum te brengen. Ik had mijn taxi al geregeld in Phnom Penh, dus dat was wel fijn. Alhoewel, daar moest ik 7 dollar betalen en bij aankomst kreeg ik al het aanbod van 1 dollar. Maar goed, dat is als je alleen gaat – dan kies je het zekere voor het onzekere en wij Nederlanders houden er nu eenmaal van dat alles goed is geregeld. Maar dat hoeft dus niet! Mijn hotel is mooi en schoon, net als mijn kamer. Nu heb ik ook weer een bad en wc papier.
Bij aankomst denk je dat je in een soort van haven aankomt. Het tegendeel is waar; je springt van de boot af en belandt in het zand, klimt wat omhoog en staat op de weg. Tijdens de rit ben ik veel hutjes en huisjes op palen tegengekomen. Hoe meer naar het centrum hoe ‘moderner’ het werd. Later heb ik een tour gemaakt met de riksja, zo’n brommer met daar achterop een karretje. Ik zei dat ik een tour wilde door de stad en hij begon met 5 dollar. Ik zei dat hij maar iets voor 3 moest doen. Uiteindelijk werd het 4, maar dan wilde ik wel een grote tour. Nou, die heb ik gekregen. Telkens dacht ik dat hij mij naar mijn hotel bracht, maar dan liet hij weer een ander stuk van de stad zien. Siem Reap is echt groot.

Zondag is mijn vrije dag, dus dan ga ik naar het centrum. Te voet en dan neem ik weer zo’n riksja terug. Helaas is mijn hotel wel ver van het centrum gelegen. Het echte centrum dan, want in mijn omgeving is ook ontzettend veel. Ook is vlakbij bij mij aan de andere kant van het kanaal een gebied met houten huisjes op palen. Het water is er ontzettend vies en ligt vol met troep. Vraag me niet waarom daar iemand aan de kant aan het vissen was, want volgens mij leeft er niets meer in dat water. Het verkeer is hier ook wel wat beter. Veel rustiger, maar wel veel mensen die ook met een doekje voor de mond lopen, net als in Phnom Penh. Hoe langer ik op reis ben, hoe meer je jezelf er thuis gaat voelen. In het begin had ik nog wel een cultuurshock, maar doordat je steeds meer van het land ziet en meer van de geschiedenis weet, snap je het ook allemaal wel. Op internet en in de boekjes staan natuurlijk de mooiste plaatjes en af en toe zie je een krottenwijk ertussen, maar als je er eenmaal echt bent, is het toch anders. Ondanks dat je weet dat je naar een heel ander land met een heel andere cultuur gaat. Het zijn juist de kleine dingen die het zo anders maken; het verkeer, de wegen (niet echt veel normale stoepen), de winkels, de armoede die je soms ziet en dan daartussen weer af en toe rijkdom, de toiletten, de kledij……Ondanks het feit dat ik toch echt wel ‘internationaal’ ben ingesteld, banen heb gehad waarbij ik met alle culturen en mensen te maken heb gehad, mijn studie de nadruk heeft gehad op cross cultural management en interculturele theorievorming, is er niets zo leerzaam en interessant om er middenin te zitten. Zeker ook omdat mijn vakanties zich altijd hebben beperkt tot Europa, was dit toch wel een grote stap. Toch wel….. Het zal een verademing zijn om straks weer deel te nemen in het verkeer in Nederland! En de taalbarrière is soms toch ook wel groot. Engels is dan in bijna alle landen wel de lingua franca, dit geldt niet voor alle mensen. Het reisbureau hier in Cambodja belde nog op en aan het eind van het gesprek wisten we volgens mij nog steeds niet wat we bedoelde. Je kunt veel met gebaren doen, maar soms is het gewoon moeilijk om dingen uit te leggen en te begrijpen. In Maleisië spreken de meeste wel Engels, maar ook niet altijd. Zoals ik al eerder had geschreven had de laatste taxi chauffeur pas na 3 x het juiste station gevonden, simpelweg omdat we elkaar niet begrepen. Ok, ook omdat hij geen kaart kon lezen…..  Na mijn vakantie in Alicante had ik dat soms ook wel dat je gewoon Nederlands wilt spreken. Al die Denen en Noren konden met elkaar praten en de Duitsers en Oostenrijkers ook, maar er was bijna geen Nederlander in mijn periode dat ik daar les had. Je weet pas hoe belangrijk taal is, als het echt een obstakel kan zijn…. De mensen hier zijn wel heel vriendelijk en dienstverlenend. Natuurlijk verdienen ze aan ons toeristen, maar ik denk ook zeker wel gemeend; niet alle mensen zijn zo lomp en onbeschoft als Nederlaners kunnen zijn. Verder is er net als in Maleisië veel op gebied van massages. Ik heb er niet zoveel mee. Eigenlijk helemaal niets – het idee dat een vreemde in je lichaam zit te knijpen enzo. Bah! Sommige mensen zijn er helemaal weg van, maar ik vind het niets. Er lopen hier ook wat meer honden rond. In Phnom Penh heb ik ook wel honden gezien, maar meer katten. Morgen ga ik dus naar Angkor Wat. Ik word dan weer opgehaald en krijg een gids die mij de hele dag gaat bezig houden. Gezien het feit dat hier veel meer toeristen zijn, zowel in het hotel als in de stad, denk ik niet dat ik morgen de enige ben. Als het goed is moet er morgen ook een busticket klaar liggen voor zondag, dan ga ik weer terug naar Phnom Penh. Zo meteen ga ik nog even wat eten en wat eten kopen en rondlopen en ‘s avonds weer lekker in bad. Hier hebben ze een heel groot bad!

De laatste dag Siem Reap en weer terug naar huis
17 januari 2009 Vandaag was een relaxte dag.

Rond half 9 zat ik toch aan het ontbijt. Hier is het redelijk uitgebreid, met gebakken ei, roerbak, ham, fruit, toast, iets met worst en groente en nog wat etenswaren.

Laat in de ochtend ben ik richting het centrum gelopen waar ook de grote markt is. In de ‘kroeg-straat’ nog even een super lekkere fruitshake gedronken. Zoals overal vroeg ook hier de serveerster waar ik vandaan kwam en heb even gezellig gekletst met de serveerster. Zij werkt de ene week 6 dagen en de andere week 7 dagen en dan 10 uur per dag. Dat is wel wat anders dan de 8 uur per dag die wij werken. Ze wil misschien nog gaan studeren aan de universiteit. De gids van gisteren had het wel wat beter bekeken; hij werkt 15-18 dagen per maand. Dat kan, omdat hij veel fooi krijgt. Amerikanen hebben niet veel vakantie, maar als ze op vakantie gaan, dan geven ze ook meteen al hun geld uit. Ik gaf 1 dollar aan de gids en aan de chauffeur; als iemand anders 5 geeft en een hele groep doet dat…..tel maar uit! Oh ja, het geld. Wat een gedoe! Ik betaal dus meestal in dollars en soms krijg ik Riels terug en soms dollars. Het geld houd ik altijd allemaal in mijn zak, dus in een 10 dollar billet zat een klein scheurtje. Dat neemt dus niemand aan. Ik dacht toen, ik plak het wel even met plakband. Nee dus……de gids van gisteren zei dat geld waar een scheurtje of i.d. in zit nergens wordt geaccepteerd, want het moet ten eerste nieuw geld zijn en als er een scheurtje ofzo inzit, dan kun je het eigenlijk niet meer in wisselen. Vandaag had ik dus geld gepind en kwam er ook een mini scheurtje in mijn 20 dollar. Dat zijn hier dus grote bedragen. Ook dat kon ik niet kwijt in de supermarkt (ja, die hebben ze hier ook, zij het zeer sporadisch…). Ik wilde het persé kwijt, anders had ik geen geld. Dus ik maar naar de grote beroemde souvernierswinkel wat verderop en deed net of mijn neus bloedde. Ik zei dat ik niets anders had en dat dit uit de automaat kwam en blablabla. Uiteindelijk was het toch goed. Ik heb 100 keer ‘thank you’ gezegd en dat was het. Het bedelen valt eigenlijk ook wel mee. Heb het zelf maar 2 keer ofzo meegemaakt. In Angkor meer. Maar dat wil niet zeggen dat er weinig armoede is. Toevallig zag ik nu ook in het centrum kindertjes rondlopen met kaarten en armbanden. Zoals ik al zei zie ik 20 meter van mijn hotel aan de andere kant van de rivier de krotten en de hutjes staan. Ik vraag me wel eens af wat er met de kinderen daar gebeurd als ze groter worden. Zullen ze de kans krijgen om te ontsnappen aan de armoede, moeten ze later gewoon ook 7 dagen per week werken of zullen ze misschien wel naar school gaan? Wat soms ook het geval is, is dat als het economisch gezien langzaam aan beter gaat, de prostitutie en gedwongen prostitutie ook floreert. Toevallig zag ik vandaag bij de boekhandel een boek over vrouwenhandel en (gedwongen) prostitutie in Azië. Zeer interessant maar ook schrikwekkend. Het taboe rondom seksualiteit in veel landen, net als de waarden die een vrouw hoort te hebben en de eisen waaraan zij moet voldoen (maagd, nederig, etc. etc.) staan over het algemeen lijnrecht tegenover wat in onze maatschappij ‘normaal’ is. Voor sommige mensen misschien een voorbeeld. Maar er is een andere kant van de medaille; achter al die schijn gaat in veel landen gedwongen huwelijken, prostitutie en verkrachting schuil. Het laatste is vaak de aanzet tot prostitutie – hoe erg een verkrachting voor ons dan ook mag zijn, in veel landen betekend het ook dat zij dus geen maagd meer is, maar een schande. Het boek verteld eigenlijk vooral dat de prostitutie in het algemeen vooral in stand wordt gehouden door de Aziatische man zelf en zeker niet alleen het sekstoerisme. Het laatste gebeurd in veel landen open en bloot, maar de bordelen waar de kinderen zitten en de maagden en die alleen toegankelijk zijn voor de ‘happy few’, zijn niet voor toeristen zichtbaar. Dat zijn de gewone kroegen en huizen en cafés. Vooral de zeer arme vrouwen in de Aziatische landen zijn een gemakkelijk slachtoffer. Ik heb het boek nog lang niet uit, maar dit is de hoofdlijn. In Nederland is seks dus een publieksgoed; je kunt dat goed of slecht vinden, maar het is out in the open. In Azië is het soms ‘verboden’ en absoluut een taboe. Ik vraag me af hoe het straks in Cambodja gaat, als het land economisch nog beter wordt. De busrit van Siem Reap naar Phnom Penh was wel ok. Iets voor 7 uur kwam ik met de tuk-tuk aan op het busstation. Toen de tuk-tuk ineens naar rechts ging, dacht ik dat hij naar een stortplaats ofzo ging, maar het was het busstation. De bus was ook wel ok. Wel een oude bus, maar het ging wel. Niet zoals in Maleisië een luxe bus waar je superveel ruimte hebt. Onderweg zijn we nog 1 keer gestopt en had ik nog even de kans om een ons gebakken sprinkhanen of kevers te kopen, maar dat hoefde toch niet. Wel kwamen er kindertjes naar mij toe voor geld. Ik heb een of ander fruit-iets voor haar gekocht; eten is misschien toch praktischer dan geld geven. De weg zelf was helemaal geasfalteerd, maar dat was het dan ook. Je hebt de weg van asfalt en vervolgens alleen maar zand, dus geen stoep. Ook zagen we onderweg veel van die kleine houten huisjes met palmbladeren, zonder elektriciteit of sanitaire voorzieningen. Dit laatste schijnen ze gewoon in de bossen te doen; niet in de rivier, want die schijnt heilig te zijn. De kleine dorpjes die we onderweg tegenkwamen waren niet veel beter. Doordat er zoveel zand is, is alles zo ontzettend stoffig en zand-achtig. De rit heeft zo ongeveer 5,5 a 6 uur geduurd. Toen ik uit de bus stapte stonden er meteen tientallen tuk-tuks en taxi’s klaar, dus vervoer naar het hotel was geen probleem. ‘s avonds ging ik nog even wat eten en heb ik heel gezellig zitten kletsen met een Amerikaan. Hij werkt hier nu voor 2 jaar aan een project en heeft hiervoor in verschillende landen in Azië gewerkt. Hij doet iets met beveiligingsprojecten onder leiding van de ambassadeur. We hebben het over politiek, internationale betrekkingen, Amerika, enz. gehad, dus dat was wel leuk. Hiervoor zat hij in Indonesië en het verkeer daar is nog erger, dus hier vindt hij het allemaal wel meevallen. In Vietnam is het nog drukker, maar minder erg. Je moet gewoon meegaan met het verkeer – go with the flow. Het voordeel van alleen op reis gaan, is dat je dus af en toe andere mensen tegenkomt, meer locals, meer met mensen praat. Na afloop gaf ik hem mijn kaartje voor als hij ooit nog een keer naar Nederland komt.

Het nadeel van alleen reizen, is dat je veel ook echt alleen moet doen. Als iets eng is of als je iets niet weet, ben je ook meteen echt alleen. En dit is tevens ook weer het voordeel. Je moet soms dingen doen die eng zijn en als je het eenmaal hebt gedaan kun je trost op jezelf zijn!
Wat natuurlijk ook is, is dat Cambodja en ook Maleisië absoluut geen Europa zijn; hoe veel je ook hebt gehoord, gelezen en gezien over Azië, op tv of internet, als je er bent is het toch anders. Wel heb ik ontzettend veel geleerd en gezien tijdens deze reis, juist doordat alles zo anders is. Vooral Cambodja. Cambodja krijgt nog steeds miljarden aan ontwikkelingshulp. Helaas gaat dit geld bijna niet naar de bevolking zelf. Verder is er natuurlijk ook nog het oorlogstrauma. Het land heeft wel veel mogelijkheden om er boven op te komen, maar de verkeerde mensen zijn aan de macht. Ik heb de mooiste en de lelijkste dingen hier gezien, arm en rijk. De killing fields en het museum hebben veel indruk gemaakt; ik heb de massagraven gezien en duizenden skeletten van mensen. De tempels van Angkor Wat waren echt mooi; het idee dat dit alles door de mens zelf is gemaakt!

Om 3 uur had ik eigenlijk de tuk-tuk besteld, maar ik ga wat eerder naar het vliegveld. Zoveel meer is hier namelijk ook niet meer te doen. Verder moest ik iets eerder uit het hotel, want er kwamen andere mensen in mijn kamer en het hotel zat helemaal vol. Nou ja, vooruit dan maar. Als zij geld kunnen verdienen moeten ze dat zeker doen! De tuk-tuk is het goedkoopste vervoersmiddel. De taxi is trouwens ook niet echt duur.

Ondanks dat ik alleen was, heb ik mij wel altijd veilig gevoeld; je moet gewoon geen rare dingen doen als ‘s avonds alleen over straat gaan. Het is geen Alicante waar ik om 1 of 2 uur ‘s nachts rustig in mijn eentje naar mijn appartement kon lopen. Dat is hier in Phnom Penh ook niet veilig; ‘s avonds willen toeristen nog wel eens beroofd worden.

Moet je alleen op vakantie gaan als je een bangerik bent? Nee. Of juist wel, het is maar hoe je het bekijkt. Het is een goede leerervaring. Verder denk ik dat als je terugkijkt op je hele leven dat je je moet afvragen wanneer er echt enge of nare dingen zijn gebeurd; ik denk dat je dan vaak tot de conclusie komt dat deze juist dicht bij huis in een veilige omgeving zijn gebeurd. Mensen hebben vaak een eng idee over alleen op vakantie gaan en wat er allemaal kan gebeuren, maar kijk eens naar je eigen stad wat daar allemaal niet gebeurd.

Ik ga zo nog even rondlopen en dan terug richting hotel. Mijn vlucht naar Bangkok duurt iets meer dan een uur. Dan moet ik nog iets meer dan anderhalf uur wachten en vertrekt mijn vliegtuig naar Amsterdam. Deze laaste vlucht duurt zo’n 12 uur.

Het was een inspirerende en interessante eerste kennismaking met Azië!

No comments yet.

Geef een reactie

Reis met mij mee!
Over de wereld en door het leven, naar bestemmingen ver weg en dichtbij.
We respect your privacy.
UA-66295536-1